आफन्त भेटघाटमा विभेद भएको महिला कैदीबन्दीको गुनासो

आफन्त भेटघाटमा विभेद भएको महिला कैदीबन्दीको गुनासो गरेका छन् । कारागारमा एक आश्रित बालिकासहित आठ महिला रहेका छन् ।

प्रयाप्त सङ्रचना नभएका कारण भेटघाटमा समेत महिला माथि विभेद हुने अवस्था रहेको छ । पुरुष ब्लगमा कारागारको गेट छ । उक्त व्लगमा ९३ जना पुरुष रहेका छन् ।  पुरुषहरूले दैनिक आफन्त भेट्छन् । तर, एउटै गेट भएका कारण महिलाहरुले सातामा एक पटक शुक्रबार मात्रै आफन्त भेट्न पाउछन् ।

कारागारमा रहेकी  महिला कैदी शान्ता पुनले कारागारमा महिला पुरुषको छुट्टा–छुट्टै गेट नभएका कारण वर्षौदेखि आफूहरूले आफन्त भेटघाटमा विभेद भोगिरहेको प्रतिक्रिया दिनु भयो ।

कारागारका निमित्त प्रमुख रेश्मीराज पन्थीले महिलाहरुको माग स्वभाविक भएपनि भौतिक सङरचनाको कारण केही गर्न नसकिएको बताउनु भयो । उहाँले कारागारको समग्र भौतिक सङ्रचनानै जिर्ण र अप्रयाप्त भएका कारण महिला पुरुष कैदीबन्दीहरूको दैनिकी असहज भएको बताउनु भयो ।

पुरुषहरु एउटा कोठामा दुई तहमा सुत्दै आएका भएपनि दैनिक कैदी बन्दीको सङ्ख्या वृद्धि हुँदै गएपछि पालो गरेर सुत्ने अवस्था आएको चौकीदार हरि थापाले बताउनु भयो ।

थापाले राज्यले मानव अधिकारको सामान्य ख्याल पनि नगरेको प्रतिक्रिया दिनु भयो । उहाँले शौचालय, खानपान, व्यायाम लगायत व्यावसायीक काममा सङ्रचना नभएका कारण निकै मुस्किल परिरहेको बताउनु भयो ।

गुल्मी कारागारको क्षमता  पाँच महिला र चार पुरुषकारहेको छ ।  तर, अहिले १ सय २ जना कैदीबन्दी रहेका छन् । क्षमताभन्दा चार गुणाबढी कैदीबन्दी भएपछि व्यावस्थापनमा समस्या देखिएको कारागार प्रशासनले जनाएको छ ।

बिस २०२४ मा  स्थापना भएको कारागार आफैमा जिर्ण छ । त्योमाथि ०७२ को भुकम्पले भवन र पर्खाल चर्किएका छन् । सानो र साँघुरो भवनमा कैदीबन्दीको दैनिकी अस्तव्यस्त बनिरहेको छ ।

 


टोपलाल अर्याल