व्यवस्थापनमा समस्या हुँदा बाल सुधार गृहमा राखिएका बालबालिकाहरुलाई सास्ती

  ०७७ माघ २८ गते

बाल सुधार गृह व्यवस्थापन हुन नसक्दा सुधार गृहमा राखिएका बालबालिकाहरुले सास्ती भोग्नु परेको अधिकारकर्मी तथा सारोकारवालाहरुले गुनासो गरेका छन् ।

सुधार गृहमा क्षमता भन्दा दोब्बर बालबालिका राखिएका कारण व्यवस्थापनमा  समस्या हुन गई बालबालिकाहरुले सास्ती खेप्नु परेको मानव अधिकारकर्मी मिना आउजिले बताउनु भयो ।

उहाँले भन्नु भयो– ‘बाल सुधार गृहमा खानेपानीको समस्या हुने गरेको छ । प्रयाप्त मात्रामा पानीको समस्या भएकोले बालबालिकाहरुलाई  शौचालय प्रयोगमा समेत समस्या हुने गरेको छ । लुगा धुन र नुहाउन समेत समस्या हुने गरेको छ । बाल सुधार गृहमा राखिएका बालबालिकाहरुका लागि खेल्नका लागि ठाउँको अभाव भएको छ ।’

२०७५ सालमा सुदूरपश्चिम प्रदेशको डोटी जिल्लामा स्थापना गरिएको प्रदेशको २५ जनाको क्षमता भएको एक मात्रै  बाल सुधार गृहमा  हाल ४२ जना बालकहरु राखिदै आएकोले व्यवस्थापनमा समस्या भएको महिला मानव अधिकार समुहकी जिल्ला सदस्य गिता नेपालीले बताउनु भयो ।

उहाँले भन्नु भयो– ‘सुधार गृहमा राख्ने ठाउँ नहुँदा २१ जना बालबालिकालाई अदालतले बोलाएको समयमा ल्याउने गरी अभिभावकको जिम्मा लगाइएको छ ।’

क्षमता भन्दा बढी बालकहरु सुधार गृहमा राख्नु पर्ने बाध्यता भएका कारण व्यवस्थापनमा समस्या हुन गई सुधार गृहमा राखिएका बालबालिकाहरुले सास्ती झेल्नु परेको बाल सुधार गृह व्यवस्थापन समितिका संयोजक प्रमुख जिल्ला अधिकारी भिमप्रसाद भट्टराईले बताउनु भयो ।

उहाँले भन्नु भयो– ‘क्षमता भन्दा बढी बालकहरु सुधार गृहमा रहेका कारण उनीहरुको सुरक्षा गर्न समेत असहज बनेको छ  । उनीहरुको  सामान्य स्वास्थ्य उपचार गर्न समेत समस्या हुने गरेको छ । समस्या समाधान गर्न माथिल्लो निकायलाई लिखित प्रतिबेदन पठाउने गरेका छौँ । तर, समस्या समाधान हुन सकेको छैन् ।’

बाल सुधार गृह कार्यालय, डोटीका प्रमुख सानुमाया लिम्बुले बाल सुधार गृहमा तारबार नभएका कारण सुधार गृहमा राखिएका बालबालिकाहरु भाग्न सक्ने जोखिम बढेको बताउँदै व्यवस्थापन खर्च रकमको व्यवस्था नभएका कारण बकपत्रका लागि बिभिन्न जिल्लाको अदालतमा पुर्याउन समेत समस्या भएको बताउनु भयो ।

उहाँले भन्नु भयो– ‘समस्या समाधान गर्न अनुरोध गर्दै माथिल्लो निकायहरुलाई लिखित जानकारी गराएका छौँ । तर, समस्या समाधान हुन सकेको छैन् । यसका लागि मानव अधिकारकर्मी, नागरिक समाज र पत्रकारहरुले पनि सहयोग र पहलकदमी गर्न आवश्यक छ ।’


बासुदेब जोशी