लक्षित समूह स्वास्थ्य उपचारबाट वञ्चित

  ०७६ चैत ४ गते

खुट्टा भाँचिएर घाइते सर्लाहीको श्रीनगर घर बताउने करिब ५० वर्षीय मानसिक रोगी भरोसी झा खर्च अभावमा राजविराजस्थित गजेन्द्रनारायण सिंह अस्पतालको शैयामा छट्पटाईरहेका छन् ।

photo20200317

सडकमा वेवारिसे अवस्थामा फेला पारी ईलाका प्रहरी कार्यालय कञ्चनरुपले फागुन २१ गते उहाँलाई अस्पताल भर्ना गरे पनि एक्सरे र प्लास्टरका लागि पैसा नहुँदा १२ दिनदेखि उपचारविहीन अवस्थामा अलपत्र उहाँको उपचार हुन सकेको छैन । खुट्टामा प्लास्टर नलागेकोले समस्या बढ्दै गएको चिकित्सको भनाइ छ । आफ्नो थर कहिले झा त कहिले यादव बताउने उहाँको घरपरिवार सम्पर्कमा छैनन्  ।

हिँडडुल गर्न असमर्थ भई ओछ्यान पर्नुभएका उहाँको खुट्टामा मोटो कागजलाई काम्रो बनाएर कपडाले बाँधिएको छ भने अस्पतालको भान्सेले खान नदिए उहाँ भोकै पर्नु हुन्छ । तत्कालै गर्नुपर्ने उपचार हुन नसक्दा भरोसीको खुट्टा थप सुन्निएर अवस्था अझ विग्रँदै गएको अस्पतालकी स्टाफ नर्स कृष्णा यादवले बताउनु भएको छ ।

नेपालको संविधान २०७२ को धारा ३५ ले प्रत्येक नागरिकलाई राज्यबाट कानूनमा व्यवस्था भएबमोजिम आधारभूत स्वास्थ्य सेवा निःशूल्क प्राप्त गर्ने हक हुनेछ र कसैलाई पनि आकस्मिक स्वास्थ्य सेवाबाट वञ्चित गरिने छैन भनी स्वास्थ्य सेवालाई नेपाली नागरिकको मौलिक हकअन्तर्गत राखिएको छ ।

सरकारले संविधानको भावनासमेतलाई दृष्टिगत गरी निःशुल्क राष्ट्रिय स्वास्थ्य सेवा कार्यक्रम लागू गरे पनि भरोसीजस्ता असहायले उपचार पाउन सक्नु भएका छैन ।

लक्षित समूहका बिरामीहरूलाई अत्यावश्यक औषधि तथा अन्तरङ्ग, बहिरङ्ग र आकस्मिक सेवा निःशुल्क उपलब्ध गराउन अस्पतालमा सामाजिक सेवा एकाई छ । सामाजिक सेवा एकाई कार्यक्रम सञ्चालन मार्गदर्शन २०७६/०७७ मा गरिब, असहाय, अपाङ्गता भएका व्यक्ति, जेष्ठ नागरिक, दुर्घटनामा परेका, भूकम्प, बाढी, पहिरो, आगलागी आदि प्राकृतिक प्रकोपबाट पीडित लगायतलाई निःशुल्क तथा आंशिक छुटमा विशेषज्ञ सेवाहरू उपलब्ध गराउने भनिएको छ ।

गरिबअसहाय लक्षित समूहका बिरामीको पहिचान र उनीहरुको आर्थिक अवस्थाको मूल्याङ्कनका लागि चार जना सहजकर्ता भए पनि सक्रिय नहुँदा लक्षित समूहका बिरामीहरु अस्पतालभित्रै पनि अलपत्र पर्ने गरेका छन् । राजविराज नपा२ का नबिनकुमार झाका अनुसार स्वास्थ्य सेवामा समतामूलक पहुँच एवम् उपयोगवृद्धि गर्ने उद्देश्यले विभिन्न व्यवस्था भए पनि गरिब, असहायसहित लक्षित समूह उपचारबाटै वञ्चित हुनुपर्ने अवस्था कायम छ ।


मनोहरकुमार पोखरेल