पर्खाल नहुँदा कैदीहरू कोठाभित्रै बस्न बाध्य

  ०७३ पुस ९ गते

हिमाल पारीको जिल्ला मुस्ताङमा २०३७ सालमा कारागार शाखाको स्थापना भएपनि पछिल्लो पाँच वर्षदेखि मात्र बन्दी तथा कैदीहरू राख्न थालिएको छ ।

अहिले जोमसोमस्थित कारागारमा ६ जना कैदीहरू रहेका छन् । एक जना महिलासहित ६ जना कैदीहरू कम्पाउण्ड नभएको कारागारमा राखिएकाले उनीहरू कोठा भित्रै खुम्चेर बस्न बाध्य छन् ।

कारागारका नाइके लोप्साङ गुरुङले कारागार अनुगमनमा पुगेको इन्सेकको टोलीलाई दुई वर्षदेखि कोठा भित्रै बन्द रहन बाध्य भएको बताए ।

नेपाल सरकारले कारागारलाई सुधार गृहको रूपमा विकास गर्ने भनेपनि मुस्ताङ जिल्ला कारागारको अवस्था दयनीय पाइएको अनुगमनमा मुस्ताङ पुगेका इन्सेक पश्चिमाञ्चल क्षेत्रीय कार्यालयका संयोजक शिव खकुरेलले बताए । 'यहाँका कैदीहरूले कारागारलाई सुधार गृह भनेर प्रचार गरिएपनि संरचनाका कारण यातना गृह जस्तो ठानेका छौँ भनेर हामीलाई गुनासो गरे ।'-खकुरेलले भने ।

कारागारको कम्पाउण्डमा पर्खाल नहुँदा सुरक्षाकर्मीलाई पनि समस्या भएको छ भने चिसोको समयमा पनि कैदीहरूले घाम ताप्ने र बाहिर कुनै काम गर्नसमेत पाएका छैनन् । कारागार कम्पाउड नहुँदा हिमाली जिल्लाको चिसोमा पनि सँधै एकै कोठामा थन्किएर बस्न बाध्य भएको कैदीहरूको गुनासो छ ।

नाइके गुरुङले आयआर्जन तथा अन्य सिपमूलक तालिमको अभावमा कैदीहरूलाई मासिक आउने १ हजार ३ सय ५० रुपियाँ भत्ताबाट महिना दिनको खर्च धान्न मुस्किल पर्ने गरेको बताउँछन् ।

जिल्ला कारागारमा रहेका कैदीहरू बिरामी पर्दा सरकारले तोकेको निःशुल्क पाइने औषधिसमेत आफूहरूले किन्नु परेको गुरुङले बताए । उनले भने-'हिमाली जिल्ला चिसो छ । अनि यहाँ कारागारमा बिरामी हुँदा उपचार पनि चाँडै पाइँदैन । डाक्टरले लेखेको औषधि निशुल्क पाउनु पर्ने भएपनि ती सबै आफूहरूले किनेरै प्रयोग गरिरहेका छौँ ।'

निमित्त जेलर शेषराज आचार्यले कारागारको कम्पाउण्डको लागि प्रयास भइरहेको बताए । उनले कारागार व्यवस्थापन विभागलाई कम्पाउड गर्नका लागि पहिला पनि समस्या पठाइएको र अब पुनः पठाउने तयारीमा रहेको बताए । प्रमुख जिल्ला अधिकारी भीमराज पोखरेलले कारागारमा पर्खाल निर्माणका लागि प्रयास भइरहेको बताए ।

इन्सेक केन्द्रीय कार्यालयकी बहस तथा पैरवी कार्यक्रमकी व्यवस्थापक सम्झा श्रेष्ठको नेतृत्वमा आएको इन्सेकको टोलीले जिल्ला कारागार शाखाको अनुगमन गरेको हो ।


अमृत बास्कुने